De overlegruimte beschouw ik inmiddels bijna als mijn tweede woonkamer. Het is maandagochtend. De week trapt af met koffie.
Om me heen zie ik collega’s die net als ik ooit vol energie aan dit verandertraject begonnen. We hadden een helder doel, een goed plan en de overtuiging dat we het samen gingen doen. Maar nu, een paar maanden verder, voelt het alsof we in drijfzand zijn beland. De energie is weggezakt, de weerstand groeit en de agenda’s zijn voller dan ooit.
Ik kan het niet ontkennen: ik heb zelf vaak genoeg met mijn hoofd tegen die spreekwoordelijke muur gestaan.
Je hebt goede ideeën, je ziet wat er nodig is, maar het lijkt alsof je er alleen voor staat. De patronen zijn hardnekkig, het systeem log en de mensen om je heen zijn vooral moe van weer een nieuwe verandering. En eerlijk is eerlijk: ik heb ook momenten gehad dat ik dacht, laat maar.
Maar ergens bleef dat stemmetje knagen – het moet toch anders kunnen?
Het probleem: overtuigen werkt niet (meer)
Wat mij opvalt, is dat we in organisaties vaak blijven hangen in dezelfde reflex: als het niet lukt, gaan we harder ons best doen om anderen te overtuigen.
We maken nog een presentatie, sturen nog een memo, organiseren nóg een overleg. Alles in de hoop dat als we het maar goed genoeg uitleggen, de ander vanzelf meegaat.
Alleen… hoe harder we trekken, hoe meer de weerstand groeit. Voor je het weet is dit het patroon: jij duwt, de ander trekt zich terug, jij duwt nog harder, enzovoort.
Ik heb het zelf ook vaak geprobeerd. Met argumenten, met cijfers, met inspirerende verhalen. Maar het effect was meestal beperkt. Mensen knikten beleefd, maar ik voelde aan alles dat ze niet echt mee waren.
En het gevoel dat je met al je goede bedoelingen toch niet écht binnenkomt, is ronduit frustrerend. Want je wilt zo graag dat het lukt, maar het is net alsof je steeds op de verkeerde golflengte afstemt.
Het inzicht: leren waarnemen met hoofd, hart én buik
Het kantelpunt kwam voor mij op een onverwacht moment. Ik zat in een sessie met een team dat al maanden in de weerstand zat.
Ik had mijn verhaal weer klaar, maar halverwege voelde ik ineens een knoop in mijn buik. Niet van de zenuwen, maar van iets anders. Het was alsof mijn lijf zei: stop eens met praten, luister nou eens écht.
Dus ik deed iets wat ik normaal niet zo snel zou doen: ik liet het plan los en stelde gewoon de vraag: “Wat gebeurt er nu bij jullie? Wat voel je als je aan deze verandering denkt?”
Er viel een stilte, maar langzaam kwamen de verhalen los. Over onzekerheid, over eerdere teleurstellingen, over het gevoel niet gehoord te worden. En terwijl ik luisterde, voelde ik niet alleen met mijn hoofd, maar ook met mijn hart en mijn buik wat er speelde.
Dat moment was een eyeopener. Want pas toen ik zelf écht aanwezig was – niet alleen met mijn hoofd, maar ook met mijn lijf en intuïtie – ontstond er ruimte voor iets nieuws. Ik merkte dat ik signalen oppikte die ik anders had gemist: een gespannen schouder, een zucht, een blik van herkenning. Mijn buikgevoel bleek vaak spot-on als het ging om aanvoelen waar de echte weerstand zat, of waar juist energie zat om samen verder te gaan.
Waarom je buikbrein goud waard is in verandering
We zijn zo gewend om alles met ons hoofd te willen oplossen. Maar ons ‘buikbrein’ (Google het maar even: het bestaat echt) verwerkt veel meer (onbewuste) informatie dan we denken.
Het is geen zweverig iets, maar een belangrijk navigatie-instrument, zeker in complexe verandertrajecten.
Je lichaam geeft signalen af die je hoofd nog niet heeft verwerkt. Dat onderbuikgevoel dat zegt: “Hier klopt iets niet” of juist: “Hier zit beweging”, is vaak betrouwbaarder dan alle PowerPoint-slides bij elkaar.
Veranderen vraagt daarom om het inzetten van al je zintuigen. Niet alleen luisteren naar wat er gezegd wordt. Luister ook naar wat niet gezegd wordt. Voel wat er in de groep gebeurt. Neem je intuïtie serieus. Durf soms gewoon even stil durven zijn.
Het klinkt simpel, en dat is het ook. Wel vraagt het lef om je eigen patronen te doorbreken en echt open te staan voor wat er speelt. Maar dan ook écht echt.
Van overtuigen naar verbinden: de basis voor duurzame verandering
Wat ik heb geleerd. en wat ik ook iedereen gun die met verandering bezig is, is dat duurzame verandering niet begint bij overtuigen.
Het begint bij radicaal anders leren waarnemen.
Als je het perspectief van jezelf én de ander leert zien, luisteren en voelen, leg je de basis voor echte invloed, draagvlak en vernieuwing. Het vraagt om vertragen, om nieuwsgierig zijn naar wat er onder de oppervlakte speelt en om je eigen lichaam als kompas te gebruiken.
En weet je? Het is niet altijd makkelijk. Je loopt soms tegen je eigen ongeduld aan, tegen oude reflexen of tegen de angst om het niet goed te doen. Maar juist als je jezelf toestaat om met hoofd, hart én buik aanwezig te zijn, ontstaat er ruimte voor echte verbinding.
En laat dat nou de voedingsbodem zijn voor verandering die blijft.
Wil je meer weten?
Ben je benieuwd hoe je dit in de praktijk brengt? Hier vind je de link naar het eerste hoofdstuk (gratis) van mijn boek “De Spreeuwenzwerm”. Daarin onthul ik nog meer inzichten en praktische voorbeelden over hoe je met hoofd, hart en buik verandering in beweging krijgt.
Ik ben benieuwd wat het jou brengt.